Dự án bauxite Nhân Cơ: Cả đời sẽ có lãi
Ngày đăng: 08/06/2013
Theo hợp đồng, nhà thầu Chaelico (Trung Quốc) sẽ thực hiện thi công Nhà máy alumin Nhân Cơ trong 24 tháng (khởi công vào ngày 28.2.2010), tuy nhiên, theo ông Mai Chiến Thắng, Phó ban Quản lý dự án alumin Nhân Cơ, dự kiến phải tới tháng 6.2014 dự án mới hoàn thành và chạy thử một số hạng mục.Việc kéo dài thời gian thi công, kéo theo những gia tăng về chi phí xây dựng, thiết bị, và tăng chi phí đền bù giải phóng mặt bằng, lãi vay… đã làm tăng tổng mức đầu tư được duyệt của dự án lên tới 37,8%. Từ 11.624 tỉ đồng lên 16.018 tỉ đồng.Đáng chú ý, dù tăng tổng mức đầu tư, nhưng tỷ suất sinh lời của dự án giảm từ 9,57% xuống còn 8,69%. Đặc biệt, số năm lỗ kế hoạch theo dự kiến từ 5,6 năm tăng lên 7 năm, tổng giá trị lỗ cũng tăng từ 727 tỉ đồng lên 2.478 tỉ đồng (tăng thêm 1.751 tỉ đồng lỗ so với dự kiến ban đầu).
 Khu nhà máy alumin vẫn đang dang dở - Ảnh: Mai Hà |
Đại tá Bùi Quang Tiến, Giám đốc Ban Quản lý dự án Nhân Cơ vẫn tự tin cho rằng, thời gian đầu có thể lỗ nhưng về lâu dài dự án vẫn sẽ có lãi. Cũng theo ông Tiến, sở dĩ dự án kéo dài tiến độ do hợp đồng cho phép được kéo dài khi gặp trường hợp bất khả kháng làm chậm tiến độ như mất điện, mất nước, sụt lở do mưa bão... Vì thế, đến nay dù kéo dài hợp đồng, nhưng vẫn trong phạm vi cho phép của hợp đồng, do mất điện hơn 1 tháng, mất nước hơn 8 ngày, mưa gió hơn 300 ngày, chưa kể các yếu tố khác.Theo TS Nguyễn Thành Sơn, Giám đốc Ban Quản lý các dự án than đồng bằng sông Hồng, chỉ tính từ tháng 2.2010 đến tháng 3.2013, riêng tổng mức đầu tư của Nhân Cơ (trước khi tính VAT) đã tăng lên thêm 140,9 tỉ đồng/tháng (tốc độ tăng tổng mức đầu tư là 1,3%/tháng), trong khi con số tương tự của dự án Tân Rai là 93,5 tỉ đồng/tháng. Ông Sơn cho rằng với bài toán kinh tế này, vẫn cần tính toán lại với việc có tiếp tục xây dựng dự án Nhân Cơ hay không.Trước những thắc mắc về nguồn nước cấp cho dự án, theo ông Tiến, nước để phục vụ nhà máy tuyển cần khá lớn, xấp xỉ 30 triệu m3 (sẽ thu hồi 23 triệu m3/năm, chỉ cấp mới thêm 7 triệu m3/năm). Nước lấy từ hồ Cầu Tư (chứa 1,2 triệu m3/năm), ban quản lý sẽ đắp đập và nâng sức chứa hồ lên 9 triệu m3, sẽ tạo thừa hơn 1 triệu m3 cho nông nghiệp. “Toàn bộ sông Đồng Nai 38.600 km2, nhưng ở dự án này chỉ sử dụng 25 km2, không thể nói chúng tôi sử dụng nhiều nước và chỉ sử dụng nước mặt”, ông Tiến nói.Tuy nhiên, theo TS Nguyễn Thành Sơn, hồ Cầu Tư nếu có nâng cao đập thêm 17 - 19 m cũng chỉ chứa được tối đa 18 triệu m3 (hồ Cai Bảng phục vụ cho Tân Rai chứa được 17 triệu m3), tất cả các hồ này đang là nguồn nước duy nhất trong vùng còn đang thiếu nước tưới cho cà phê, cao su. Việc bauxite sẽ lấy bao nhiêu nước, trả lại bao nhiêu nước cho người dân, có cân đối được với các nhu cầu khác hay không vẫn cần tính kỹ.